Web siteleri, bir alan adı üzerinden internet ortamında yayın yaparlar. Esasen bir IP adresine karşılık gelen bu alan adı, 1 yıl veya daha uzun süreyle sağlayıcılar tarafından kiralanır. Süresi dolan alan adları ise belirli bir süre sonra boşa düşer. Peki domain ne zaman boşa düşer? Domain süresi dolduktan sonra ne olur? Boşa düşen domaini geri almak mümkün müdür? Eğer bu soruların cevaplarını merak ediyorsanız, rehberimizde tüm detaylarıyla bulabilisiniz.

Domain Nedir?

Alan adı, internet üzerindeki bir web sitesinin adresini belirleyen benzersiz bir tanımlayıcıdır. Bir web sitesinin alan adı olarak da adlandırılan domain, bir web tarayıcısına girildiğinde belirli bir web sitesine erişim sağlar. Domainler genellikle insanların hatırlaması ve kullanması daha kolay olan metinsel formatlardadır. Yani her bir domain, bir IP (Internet Protocol) adresinin metinsel karşılığıdır.

Domainler yıllık periyotlarla satın alınabilir. Ancak hiçbir domain kalıcı olarak alınamaz. Bu nedenle her domain (yenilenmezse) bir süre sonra boşa düşecektir. Site sahipleri, domaini aldıkları servis sağlayıcı üzerinden mutlaka alan adını yenilemelidir. Yenilenmeyen alan adı, rehberimizde yer alan prosedürü takip ederek boşa düşmekte ve herkes tarafından satın alınabilir duruma gelmektedir. Domain ne zaman boşa düşer sorusu bu nedenle kesin bir cevaba sahip değildir.

Domain Nasıl Alınır?

Bir domain almak için öncelikle kullanılmamış bir alan adı seçmek gerekir. Zira her bir alan adı benzersizdir. Tabii farklı domain uzantısına sahip aynı isim (eğer boştaysa) satın alınabilir. Örneğin abc.com alan adı alınmışsa abc.net, abc.org vb. alan adlarını boştaysa satın alabilirsiniz.

Boşta bir domain bulursanız bir domain kayıt şirketi veya domain sağlayıcısı aracılığıyla bu alan adını satın alabilirsiniz. Kayıt şirketi, seçtiğiniz alan adının kullanılabilir olup olmadığını kontrol eder ve sizden bir kayıt ücreti alır. Bu ücret standart olsa da kampanyalar ve promosyon kodlarıyla fiyatları değişir. Aynı zamanda farklı uzantılara sahip domainleri fiyatları da değişiklik gösterir. Örneğin .com ve .net uzantılı domainler genel olarakdiğer uzantılardan (.club, .info, .xyz vs) daha pahalıdır.

Alan adını ve satın almak istediğiniz şirketi seçtikten sonra, domain kaydınızı yönetmek için bir hesap oluşturmanız gerekir. Son olarak alan adınızı belirli bir süre boyunca (genellikle yıllık olarak) yenilemek için ödeme yapmanız gerekir. Ödeme işleminden sonra, panel üzerinden domainin tüm haklarına sahip olabilir ve hatta farklı sağlayıcılara transfer edebilirsiniz.

Domain Ne Zaman Boşa Düşer?

Bir domain, sahibi tarafından yenilenmediği takdirde süresi dolar ve boşa düşer. Domainler genellikle yıllık olarak yenilenir ve belirli bir süre boyunca yenilenmezse, kayıt süresi dolmuş olur ve boşa düşer. Bu durumda, domain tekrar kullanıma açılır ve başkaları tarafından kaydedilebilir hale gelir. Domain ne zaman boşa düşer meselesi, aşağıdaki prosedürü takip etmektedir.

Zannedildiği üzere alan adı hemen boşa düşmez. İlk olarak, hold-on dediğimiz yaklaşık 5 günlük süreç başlar. Bu süreç, kefaret ödemeden alan adını yeniden almanızı sağlar. Eğer bu süreci kaçırırsanız redemption dediğimiz geri alım prosedürü başlar. Bu süre ise şirkete göre değişse de ortalama 30 gündür. Bu süre zarfında kefaret bedeli ödeyerek alan adını geri alabilirsiniz. Bu bedel, domain kayıt şirketine ödenmektedir. Ancak bu süre garanti değildir ve alan adı her an boşa düşebilir. Bu nedenle son döneme veya son güne kadar bırakmamanız çok önemlidir. Eğer alan adı pending delete dediğimiz sürece girerse, silinene kadar kimse alamaz. Bu süreç ise yaklaşık 85-90 gün kadar sürer.

Kısaca bir alan adı hemen boşa düşmeyecektir. Ek ücretle de olsa satın almak için 1 ay kadar vaktiniz olur. Süre kesin değildir ve silinme işlemine girdiğinde asla geri alamazsınız. Toplamda 80 gün kadar bekleyip kimse satın almadan geri almanız gerekmektedir. Domain ne zaman boşa düşer sorusu görüldüğü üzere yaklaşık 3 ay denebilir.

Burada can sıkan bir durum vardır. Bazı şirketler alan adınızı beğenerek özel satışa çıkarmak için sizden önce almaya kalkabilir. Domain backorder dediğimiz bu yöntemde, alan adı boşa düştüğü an satın alınır. Bu durumda alan adını geri almanız için yıllarca boşa düşmesini beklemeniz gerekir. Sizlere tavsiyemiz, projelik satın aldığınız ve kurumsal değere sahip domainleri mutlaka son tarihinden önce yenileyin. Mümkünse bir yılı aşkın periyotlarla yenilemeniz hem SEO açısından hem de alan adının geleceği açısından faydalı olacaktır.

Eğer domain ne zaman boşa düşer diye merak ettiğiniz bir alan adı varsa, backorder hizmetiyle boşa düştüğü gibi alabilirsiniz. Fakat bunu domain kayıt şirketleri vasıtasıyla yapabilirsiniz.

Boşa Düşen Domaine Ne Olur?

Daha önce de dediğimiz gibi, son yenileme tarihi geçen domain hemen boşa düşmez. Size birkaç gün zaman tanınır ve bu süre zarfında da ödeme yapmazsanız alan adı boşa düşer. Bu süre, sağlayıcılara göre değişebilir. Yani bazı domain şirketleri alan adını hemen boşa düşürebilmektedir. Bazı şirketler ise alan adının yenileneceğini tahmin ederek bir süre daha tutar. Elbette bu durumda sizden çok daha yüksek bedeller talep ederler ve bu durumu gelir elde etme sürecine çevirirler.

Bir domainin süresi dolduğunda veya sahibi tarafından geri alım sürecinde dahi yenilenmediğinde, domainin kaydı sona erer ve boşa düşer. Boşa düşen bir domain, birçok farklı duruma neden olabilir:

• Süresi dolduktan sonra hemen serbest bırakılabilir: Bazı domain kayıt şirketleri, domainin sahibi tarafından yenilenmediği takdirde hemen serbest bırakılmasına izin verir. Bu durumda, geri almanın mümkün olmadığı silinme işleminden sonra herhangi bir kullanıcı bu domaini yeniden kaydedebilir.
• Açık Artırmaya Sunulabilir: Bazı domain kayıt şirketleri (mesela GoDaddy), boşa düşen domainleri açık artırmaya sunar. Özellikle jenerik veya niş alan adları kıymetli olduklarından açık artırmayla çok daha yüksek bedellere satılmaktadır. Açık artırmaya katılarak siz de domaini geri alabilirsiniz. Fakat binlerce ABD doları ödemek zorunda kalabilirsiniz.
•