.RU Domain ESIA Zorunluluğu: Trustee, Transfer ve Kurumsal Karar Rehberi

Giriş: Altı Soruda ESIA Zorunluluğu

Rusya'nın domain kayıt sistemi otuz yılı aşkın süredir alışılmış işleyiş biçimini değiştiren bir düzenlemeyle karşı karşıya. 29 Aralık 2025 tarihli 569-FZ Sayılı Federal Kanun, 1 Eylül 2026 itibarıyla .ru, .рф ve .su alan adlarındaki her registrant için ESIA (Gosuslugi) üzerinden kimlik doğrulamasını zorunlu kılıyor. Bu, prosedürel bir güncelleme değil; domain sahipliğinin hukuki temelinde bir değişiklik ve konu registrar'ları, reseller'ları, kurumsal IT ekiplerini ve marka koruma departmanlarını eşzamanlı olarak ilgilendiriyor.

Aşağıdaki altı soru, bu makalenin geri kalanında derinlemesine ele alınacak konuların özeti niteliğinde ve arama motorlarının ile yapay zekâ özet sistemlerinin ilk ekranda aradığı doğrudan cevapları içeriyor.

ESIA nedir?

ESIA, Rusya'nın Gosuslugi devlet hizmetleri portalının altyapısını oluşturan kimlik doğrulama ve kimlik tespit sistemidir. 569-FZ Sayılı Kanun ile bu sistem ilk kez domain kayıt süreçlerine entegre ediliyor.

Kim etkileniyor?

Hem yeni hem de mevcut .ru, .рф ve .su registrant'larının tamamı. Ayrım, Rus vatandaşı/şirketi ile yabancı birey/şirket arasında; her grup için doğrulamanın zorluk derecesi farklı.

Trustee nedir?

Trustee, ESIA doğrulamasını doğrudan yapamayan ya da yapmak istemeyen registrant'ların, yerel bir temsilci aracılığıyla domain operasyonlarını kesintisiz sürdürmesini sağlayan hizmet modelidir.

Yabancılar ne yapacak?

Yabancı bireyler için tam kapsamlı bir Gosuslugi/ESIA hesabı açmak pratikte ciddi bir engelle karşılaşıyor: doğrulama SNILS numarası gerektiriyor ve SNILS başvurusu, pasaportun noter onaylı Rusça çevirisiyle birlikte Rusya'daki bir devlet kurumuna fiziken başvurmayı gerektiriyor. Rusya'da ikamet etmeyen bir yabancı için bu, uzaktan tamamlanabilecek bir işlem değil. (Yabancılar için ayrıca var olan "RuID" uygulaması ise seyahat/giriş amaçlı ayrı bir sistemdir, tam ESIA doğrulamasının yerini tutmaz.) Yabancı şirketler içinse bu yazının hazırlandığı tarih itibarıyla resmi ve nihai bir prosedür yayımlanmadı. Bu nedenle her iki grup için de Trustee hizmeti, şu an için pratikte uygulanabilir tek öngörülebilir yol olarak öne çıkıyor.

Domain kaybolur mu?

Doğrulama tamamlanmadığında domain aniden değil, kademeli bir süreçle kaybedilir: önce işlem kısıtlaması, sonra askıya alma, sonra grace period, sonra redemption dönemi ve son olarak yeniden kayda açılma. Her aşama bir öncekinden daha maliyetli.

Transfer gerekli mi?

Zorunlu değil, ama stratejik. 1 Eylül 2026 yürürlük tarihine yaklaşık bir ay kala registrar ve registry tarafında işlem yoğunluğunun artması beklendiğinden, transfer ve doğrulama kararının hemen şimdi alınması gecikme riskini azaltır.

ESIA doğrulaması olmayan yabancı şirketlerin bugün uygulayabileceği en güvenli yöntem Trustee hizmetidir.

1 Eylül 2026 sonrasında doğrulanmamış .ru domainlerinde operasyonel kısıtlamalar beklenmektedir.

Entity İlişki Haritası: Bu Kavramlar Nasıl Bağlanıyor?

Bu konuyu tam olarak kavramak için kavramların birbirinden bağımsız değil, birbirine bağlı bir zincir oluşturduğunu görmek gerekiyor. Aşağıdaki ilişki haritası, bu makalede geçen temel kavramların domain ekosistemindeki konumunu gösteriyor.

Registry

↓ Registrar

↓ Registrant

↓ WHOIS

↓ RDAP

↓ Transfer Policy

↓ ICANN Politikaları

↓ Registry Rules (.ru özelinde)

↓ Trustee

↓ ESIA

Zincirin başında Registry yer alır — .ru, .рф ve .su için bu, Rusya Koordinasyon Merkezi'dir ve domain kayıt kurallarını (Registry Rules) belirler. Registrar'lar bu kurallara göre registrant'lar ile registry arasında aracılık eder. Registrant, domainin fiili sahibidir ve WHOIS/RDAP kayıtlarında görünür. Transfer Policy, bir domainin registrar'lar arası taşınmasını düzenler; global düzeyde ICANN politikaları bu çerçeveyi büyük ölçüde şekillendirse de, ccTLD'lerde (.ru gibi) yerel Registry Rules devreye girer ve öncelikli hale gelir.

ESIA, tam olarak bu noktada zincire yeni bir halka olarak ekleniyor: registrant kimliğinin registry seviyesinde doğrulanmasını zorunlu kılan bir katman. Trustee ise, registrant'ın ESIA doğrulamasını doğrudan tamamlayamadığı durumlarda zincirin kopmamasını sağlayan bir köprü görevi görüyor — yani registrant ile registry arasına, doğrulamayı yapabilecek yerel bir aracı ekliyor.

ESIA ve Yasal Dayanak

569-FZ Sayılı Federal Kanun, Rusya Dijital Gelişim Bakanlığı'nın hazırladığı yönetmelik taslağıyla birlikte, ESIA doğrulamasını .ru, .рф ve .su domainlerinde kayıt sürecinin temel bir bileşeni hâline getiriyor. Yönetmelik taslağına göre gerekçe, ulusal alan adı uzayının kayıt altına alınması ve registrant kimliklerinin doğrulanabilir hale getirilmesi olarak belirtiliyor.

Sayılarla .RU ve .РФ

Aşağıdaki rakamlar, uzantıların resmi işletmecisi Coordination Center for TLD .RU/.РФ tarafından yayımlanan verilere dayanıyor ve ölçeği somutlaştırıyor.

Kimler Etkileniyor? Karar Ağacı

Aşağıdaki karar ağacı, bir registrant'ın hangi kategoriye girdiğini ve buna göre hangi yolu izlemesi gerektiğini adım adım gösteriyor.

Rus vatandaşı veya Rusya'da kayıtlı şirket misiniz?

• → EVET
  • → Mevcut/yeni Gosuslugi hesabıyla doğrudan ESIA doğrulaması yapın.
• → HAYIR → Yabancı birey misiniz, yoksa yabancı şirket mi?
  • → Yabancı birey
    • → Tam ESIA doğrulaması SNILS ve Rusya'da fiziken başvuru gerektirdiğinden, Rusya'da ikamet etmiyorsanız pratikte doğrudan doğrulama yerine Trustee hizmetini değerlendirin.
  • → Yabancı şirket
    • → Resmi prosedür netleşene kadar Trustee hizmetini kullanın; domain(ler) stratejik önem taşıyorsa süreci geciktirmeyin.

Gosuslugi Hesap Seviyeleri: Yabancılar İçin Gerçek Tablo

"Yabancılar Gosuslugi'de hesap açabilir mi?" sorusunun cevabı, tek bir evet/hayırla verilemeyecek kadar katmanlı. Portal, kullanıcıya tanınan yetkiyi üç ayrı seviyede tanımlıyor ve bir domain işlemi için gereken seviye, basit bir kayıttan çok daha ötesi.

Seviye 1 — Basit Hesap (Упрощенная учетная запись)

Bu seviye, yurtdışından da dahil olmak üzere yalnızca bir e-posta adresi veya uluslararası bir telefon numarasıyla oluşturulabiliyor. Ancak bu seviyedeki bir hesap, portalın sunduğu hizmetlerin yalnızca çok sınırlı bir kısmına (örneğin borç sorgulama gibi temel işlemlere) erişim veriyor. Domain işlemleri bu kapsamın tamamen dışında kalıyor.

Seviye 2 — Standart Hesap (Стандартная учетная запись)

Bu seviyeye geçmek için kullanıcının profiline pasaport bilgilerini ve bir SNILS (Rusya sosyal sigorta numarası) girmesi gerekiyor. SNILS'in kendisi ayrı bir başvuru süreci gerektiriyor ve yurtdışından uzaktan temin edilmesi mümkün değil.

Seviye 3 — Onaylı Hesap (Подтвержденная учетная запись)

Domain kaydı, yenileme, transfer ve DNS değişikliği gibi işlemler için gereken seviye budur. Onaya geçiş, kimliğin fiilen doğrulanmasını şart koşuyor; bu doğrulama iki yoldan biriyle yapılabiliyor: Rusya içindeki bir MFC (Çok Fonksiyonlu Hizmet Merkezi) şubesine pasaport ve SNILS ile bizzat gitmek, ya da desteklenen bir Rus bankasının mobil uygulaması üzerinden (bu da Rusya'da açılmış bir banka hesabını gerektiriyor) çevrim içi doğrulama yapmak.

Bu tablo, yabancı bireyler için Trustee hizmetinin neden bir "alternatif" değil, çoğu durumda "tek pratik yol" olduğunu somutlaştırıyor: onaylı hesap seviyesine ulaşmadan hiçbir domain işlemi yapılamıyor ve bu seviyeye ulaşmanın önündeki engel, bürokratik bir zorluktan çok, fiziksel bir imkânsızlık düzeyinde.

Şekil 1 — ESIA doğrulama akışı: Registrant'tan domain işlemine izin verilmesine kadar geçen adımlar.

ESIA Doğrudan Doğrulama ile Trustee Karşılaştırması

Şirketler Neden Trustee'yi Tercih Ediyor?

Bu soru "Trustee nedir"den daha önemli, çünkü karar veren kişi için asıl mesele tanım değil, gerekçe. Üç neden öne çıkıyor. Birincisi, zaman: doğrudan ESIA doğrulaması yabancı bir şirket için haftalar sürebilecek, sonucu belirsiz bir sürece dönüşürken, Trustee kurulumu standart ve öngörülebilir bir zaman çizelgesine sahip. İkincisi, veri kontrolü: kurumsal kimlik ve tescil belgelerini doğrudan bir yabancı devlet sistemine girmek, özellikle düzenlemeye tabi sektörlerde (finans, sağlık, savunma) iç uyum politikalarıyla çelişebiliyor; Trustee bu paylaşımı bir sözleşme çerçevesine taşıyarak riski sınırlıyor. Üçüncüsü, süreklilik: yabancı şirketler için resmi bir doğrulama prosedürü henüz netleşmediğinden, Trustee bu belirsizlik döneminde domainin operasyonel olarak canlı kalmasını garanti eden tek mekanizma.

Şekil 2 — Trustee hizmeti iş akışı: sözleşmeden kesintisiz domain yönetimine kadar.

Trustee Hizmeti Kapsamı ve Owner/Admin Değişikliği Süreci

Bir domaini transfer etmeden, mevcut kayıt kuruluşunda kalmaya devam ederken sahiplik (owner) veya yönetici (administrator) bilgisini bir Trustee hesabına aktarmak da mümkündür. Bu, domainin fiziksel olarak taşınmadığı, yalnızca registry kaydındaki sorumlu kişi/kurum bilgisinin değiştiği bir işlemdir. Aşağıdaki yapı, hizmet kategorilerini ve genel gereksinim mantığını özetliyor; DomainNameAPI'nin kendi güncel ücretleri ve form bağlantısı ilgili alanlara eklenmelidir.

Hizmet Kategorileri ve Fiyatlandırma

Tüzel Kişiler (Şirketler) İçin Genel Gereksinim Mantığı

Kurumsal bir registrant'ın sahiplik bilgisini bir Trustee hesabına aktarması genellikle şu tür belgeleri gerektirir: şirketin güncel ticaret sicili kaydını gösteren, yetkili imza sahibi tarafından imzalanmış bir belge; imzalı bir sahiplik değişikliği başvuru formu; ve domain hâlihazırda başka bir kayıt kuruluşundaysa, o kuruluşun noter onayı şartı arayıp aramadığının önceden kontrol edilmesi. Noter şartı varsa, sürecin domainin önce hedef registrar'a transfer edilmesiyle basitleştirilmesi genel bir uygulamadır. Trustee tarafında ise imzalı bir Trustee sözleşmesi ile kimlik/tescil belgelerinin Rusçaya çevirisi standart olarak istenir.

Bireysel Başvurular İçin Genel Gereksinim Mantığı

Bireysel bir registrant için süreç daha sadedir: kimlik belgesinin (pasaport veya eşdeğeri) taranmış kopyası, doldurulmuş bir sahiplik değişikliği formu ve gerekiyorsa bu belgenin Rusçaya çevirisi genel olarak talep edilen unsurlardır. Aynı kişiye ait birden fazla domain, ilgili kayıt kuruluşuyla teyit edilmesi kaydıyla tek bir başvuruda birlikte değerlendirilebilir.

Başvuru Formu ve Trustee Hesap Bilgisi

Sahiplik (Owner) veya Administrator değişikliği başvurularında kullanılacak resmi başvuru formunu aşağıdaki bağlantıdan indirebilirsiniz:

Domain Admin Değişikliği Formunu İndir (.DOC)

Trustee hizmeti için tanımlanacak hesap numarası (nic.ru üzerindeki domainler için): [DomainNameAPI'nin kendi NIC-D hesap numarası buraya eklenecek]

Yabancı Şirketler İçin Karar Matrisi

Domain Kaybı Süreci: Risk Isı Haritası

Domain kaybı tek adımda gerçekleşmiyor; kademeli bir süreç işliyor ve her aşama bir öncekinden daha zor geri döndürülüyor.

Şekil 3 — ESIA sonrası domain yaşam döngüsü: Aktif durumdan yeniden kayda açılmaya kadar altı aşama.

Registrar Uygulama Rehberi: Migrasyon Stratejisi

Registrar konumundaki firmalar için bu düzenleme, müşteri iletişimi, sistem altyapısı ve destek operasyonlarında eşzamanlı hareket gerektiriyor. Aşağıdaki adımlar, orta ve büyük ölçekli bir registrar'ın izleyebileceği migrasyon sırasını gösteriyor.

Reseller Uygulama Rehberi

Reseller'ların konumu registrar'lardan farklı: müşteriyle doğrudan temas onlarda, ancak registry ile ilişkileri dolaylı. Bu da iki yönlü bir sorumluluk yaratıyor.

Adım 1 — Envanter

Hangi müşterinin kaç .ru domaini var, bunlardan kaçı yabancı şirket adına kayıtlı, yenileme tarihleri ne zaman — bu envanter çıkmadan doğru bir iletişim planı kurulamaz.

Adım 2 — Segmentasyon ve Önceliklendirme

Yüksek değerli müşteriler (kurumsal, çok domainli) ile düşük hacimli bireysel müşteriler farklı iletişim şablonlarıyla ele alınmalı.

Adım 3 — Aksiyon Odaklı İletişim

"ESIA nedir" sorusuna teknik bir yanıt vermek yerine, müşterinin somut olarak ne yapması gerektiğini (doğrulama mı, Trustee mi) anlatan kısa bir iletişim daha etkili olur.

Adım 4 — Hizmet Paketine Entegrasyon

Trustee hizmetini kendi paketine dahil ederek hem müşteri elde tutma oranını korunabilir hem de ek bir gelir kalemi oluşturulabilir.

Kurumsal Migrasyon Rehberi

Büyük ölçekli kurumlar için .ru domain yönetimi, tek bir domainin ötesinde bir portföy stratejisi meselesidir. Aşağıda farklı kurumsal profiller için özel yaklaşımlar yer alıyor.

Fortune 500 / Çok Uluslu Şirketler

Onlarca ülke uzantısında savunma amaçlı domain tutan büyük şirketlerde .ru, genellikle merkezi olmayan bir şekilde, farklı bölge ofislerince yönetilir. İlk adım, tüm .ru/.рф/.su varlıklarının merkezi bir envanterde toplanmasıdır; aksi hâlde hangi bölgenin hangi domaini yönettiği bile belirsiz kalabilir.

Çok Markalı Şirketler (Multi-Brand)

Birden fazla markayı çatısı altında bulunduran şirketlerde her marka için ayrı .ru domainleri bulunabilir. Bu durumda Trustee sözleşmesinin marka bazında mı yoksa kurum bazında mı yapılacağı netleştirilmeli; karışıklık, marka geçişlerinde (rebranding, satış, ayrılma) sorun yaratabilir.

Holding Şirketleri

Birden fazla bağımsız iştiraki olan holdinglerde, .ru domain sorumluluğu genellikle iştirak seviyesinde dağınık durur. Holding merkezinin önerilen rolü, standart bir Trustee/ESIA politikası belirlemek ve iştiraklerin bu politikaya uymasını takip etmektir.

Bankalar ve Finansal Kurumlar

Finansal kurumlar için kimlik bilgisi paylaşımına dair düzenleyici kısıtlamalar özellikle hassastır. Bu profildeki kurumlar için Trustee modeli, hem operasyonel sürekliliği sağlamakta hem de doğrudan kimlik paylaşımını önleyerek iç uyum politikalarıyla daha kolay örtüşmektedir.

SaaS Şirketleri

Birden fazla ülke için yerelleştirilmiş alan adı kullanan SaaS platformlarında .ru domaini doğrudan ürün erişimine bağlı olabilir. Bu profil için önceliklendirme kriteri açık: domain aktif kullanıcı trafiği taşıyorsa, süreç en yüksek öncelik sırasına alınmalıdır.

Fintech Şirketleri

Düzenleyici uyum gereksinimleri yüksek fintech şirketleri için, kimlik bilgilerinin paylaşımına dair iç politika kısıtlamaları olabilir. Trustee modeli burada kurumsal veri paylaşım politikası ile ESIA zorunluluğu arasında bir denge noktası sunar.

CIO Kontrol Listesi

• Kurum genelindeki .ru/.рф/.su domain envanteri tek bir merkezi kayıtta toplandı mı?
• Domain başına iş kritikliği (kritik / orta / düşük) sınıflandırıldı mı?
• ESIA/Trustee kararı için bütçe onayı alındı mı?
• Hukuk ve marka koruma ekipleriyle koordinasyon sağlandı mı?
• Üst yönetime düzenli durum raporlaması planlandı mı?
• Üçüncü taraf (Trustee) sağlayıcı değerlendirmesi ve seçimi tamamlandı mı?

IT Yöneticisi Kontrol Listesi

• Domain başına nameserver ve DNS kayıtları dokümante edildi mi?
• Registrant bilgileri (WHOIS/RDAP) güncel ve doğru mu?
• Auth code'lar güvenli bir şekilde saklanıyor mu?
• Otomatik yenileme ayarları kontrol edildi mi?
• Trustee/ESIA durumu için panel üzerinden izleme kuruldu mu?
• Transfer sonrası doğrulama testleri (DNS çözümleme, e-posta akışı) planlandı mı?

Legal / Brand Protection Perspektifi

Marka tescili Rusya'da da geçerli olan şirketler için domain kaybı, yalnızca operasyonel değil hukuki bir risk de taşır. Bir domainin redemption sonrası yeniden kayda açılması, üçüncü taraflarca marka ile karıştırılabilecek şekilde kullanılması ihtimalini doğurur; bu da marka ihlali süreçlerine, itibar zedelenmesine ve ek hukuki maliyete yol açabilir.

• Trustee sözleşmesinde devir (transfer-back) mekanizması açıkça tanımlanmış mı?
• Anlaşmazlık durumunda uygulanacak hukuk ve yetkili merci belirlenmiş mi?
• Marka izleme (brand monitoring) hizmeti .ru/.рф/.su alanlarını da kapsıyor mu?
• Redemption sonrası üçüncü taraf kaydı senaryosu için bir aksiyon planı var mı?

Sık Yapılan Hatalar ve En İyi Uygulamalar

Sık Yapılan Hatalar

En İyi Uygulamalar

Zaman Çizelgesi ve Yol Haritası

Aşağıdaki yol haritası, portföy analizi ile izleme aşaması arasındaki tüm adımları kronolojik sırayla gösteriyor.

Bugün: Farkındalık ve sorumlu atama

↓ Portföy Analizi: Envanter ve segmentasyon

↓ Risk Analizi: Kritiklik skorlama ve önceliklendirme

↓ Karar: ESIA doğrudan mı, Trustee mi?↓ Trustee Kurulumu / ESIA Başvurusu

↓ Transfer (gerekiyorsa)

↓ Doğrulama Kontrolü: DNS, WHOIS, registrant bilgisi teyidi

↓ İzleme: Doğrulama durumu ve yenileme takibi (Eylül 2026 sonrası da sürekli)

Gerçek Vaka Analizleri

Vaka 1 — 1000+ Domainli Bir Registrar

Orta ölçekli bir registrar, portföyünde 1.000'in üzerinde .ru domaini barındırıyor. Manuel takip bu ölçekte imkânsız hâle geliyor; çözüm, domainleri yenileme tarihine ve registrant tipine göre otomatik segmentlere ayıran bir script/rapor katmanı kurmak oluyor. Segmentasyon sonrası ortaya çıkan tablo, portföyün yaklaşık %30'unun yabancı şirket adına kayıtlı olduğunu ve bunların hiçbirinde henüz doğrulama sürecinin başlamadığını gösteriyor. Registrar, bu segmente öncelikli Trustee yönlendirmesi yaparak riskin büyük kısmını altı ay içinde yönetilebilir hâle getiriyor.

Vaka 2 — 50 Domainli Bir Startup

Rusya pazarına yeni giren bir startup, portföyünde 50 civarında domain bulunduruyor; bunlardan yalnızca biri .ru. Ölçek küçük olsa da domain, pazara giriş stratejisinin merkezinde yer alıyor. Yabancı şirket statüsünde olduğu için startup, doğrudan Trustee hizmetiyle başlıyor ve süreç bir haftadan kısa sürede tamamlanıyor — küçük ölçekli ama stratejik öneme sahip portföyler için hız, envanterden çok karar netliğine bağlı oluyor.

Vaka 3 — 10 Ülkede Faaliyet Gösteren Bir Holding

On ülkede faaliyet gösteren bir holding şirketi, iştiraklerinin her birinin kendi domain yönetim sürecini bağımsız yürüttüğünü fark ediyor. .ru domainleri üç farklı iştirak tarafından, üç farklı registrar üzerinden yönetiliyor. Holding merkezi, standart bir Trustee politikası belirleyip bunu tüm iştiraklere uygulanabilir bir prosedür hâline getiriyor; sonuç olarak dağınık yönetim, merkezi bir izleme paneliyle tek noktadan takip edilebilir hâle geliyor.

Gelecek Senaryoları: 2027 ve Sonrası

Registry'nin yabancı tüzel kişiler için ayrı bir doğrulama prosedürü üzerinde çalıştığı belirtiliyor, ancak bu yazının hazırlandığı tarih itibarıyla nihai bir açıklama yapılmadı. Bu durumda birkaç senaryo olası:

• Yabancı şirketler için resmi bir alternatif doğrulama mekanizması yayımlanır ve Trustee kullanımı isteğe bağlı hâle gelir.
• Mevcut Trustee modeli kalıcı bir standart hâline gelir ve registrarlar bu hizmeti çekirdek ürün olarak sunmaya devam eder.
• Doğrulama gereksinimleri zamanla sıkılaştırılır ve ek belge/prosedür talepleri artar.

Sıklıkla Gözden Kaçan Konular

• Sub-domain veya alt marka için ayrı kayıtlı .ru domainlerin ana envantere dahil edilmemesi.
• Eski çalışanlar adına kayıtlı, kurumsal olmayan görünen ama fiilen şirkete ait domainler.
• Otomatik yenileme açık göründüğü hâlde, ödeme yönteminin geçersiz olması nedeniyle fiilen çalışmayan yenileme ayarları.
• Reseller üzerinden alınmış, asıl marka sahibinin doğrudan erişiminin olmadığı domainler

Uzman Önerileri

Sektör Görüşü

Domain yönetimi ve marka koruma alanında çalışan ekiplerin bu süreçte üzerinde en çok durduğu noktalar aşağıda özetlenmiştir. Bunlar belirli bir kişiye ait alıntılar değil, sektörde gözlemlenen ortak eğilimlerin derlemesidir.

Kurumsal portföylerde en büyük risk aktif kullanılan domainler değil, unutulmuş savunma amaçlı (defensive) domainlerdir; çünkü kimse aktif takip etmediği bir kaydın doğrulama sürecini zamanında başlatmaz.

Trustee kararının kalitesi, sözleşmenin fiyatından çok devir (transfer-back) maddesinin netliğiyle ölçülür; kriz anında test edilmemiş bir devir mekanizması, hiç olmamasıyla aynı sonucu doğurabilir.

Reseller'lar için asıl risk teknik değil iletişimseldir; müşteri kaybı genellikle yanlış bilgiden değil, hiç bilgilendirilmemiş olmaktan kaynaklanır.

Registrar seviyesinde otomasyona yatırım yapmayan firmalar için Ağustos-Eylül döneminde destek talebi hacmi, mevcut ekiplerin kaldırabileceğinin ötesine geçebilir.

Yabancı şirketler için asıl belirsizlik ESIA'nın kendisi değil, resmi bir kurumsal doğrulama yolunun ne zaman ve nasıl açılacağıdır; bu netleşene kadar Trustee, spekülasyon değil sağduyulu bir tercihtir.

Ek Tablolar

Transfer Adımları

Domain Yaşam Döngüsü (ESIA Sonrası)

Ek Kontrol Listeleri

Transfer Öncesi

• Auth code (transfer kodu) temin edildi mi?ü
• Registrant bilgisi güncel ve doğru mu?
• Doğrulama yolu (ESIA/Trustee) transferden önce netleşti mi?
• Nameserver bilgileri kayıt altına alındı mı?
• Transfer sonrası test planı hazır mı?
• Transfer Sonrası
• Domain yeni registrar panelinde görünüyor mu?
• DNS kayıtları doğru şekilde çözümleniyor mu?
• ESIA/Trustee durumu panelde teyit edildi mi?
• Yenileme tarihi ve otomatik yenileme ayarları kontrol edildi mi?
• İlgili paydaşlara (hukuk, marka, IT) durum raporu iletildi mi?

On Kullanım Senaryosu

Uluslararası marka: Onlarca ülke uzantısında savunma amaçlı domain tutan bir marka, .ru'yu portföyünün pasif kısmında bulundurur. Envanter çıkarıldığında domainin yabancı şirket adına kayıtlı olduğu ve doğrulamanın başlamadığı görülür. Önerilen yol: Trustee ile hızlı devreye alma, ardından ülke koduna özel risk etiketleme.

Domain yatırımcısı: Portföyünde onlarca .ru domaini bulunan bir yatırımcı için her domainin yeniden doğrulanması zaman ve maliyet gerektirir. Öncelik, yüksek değerli domainlerin önceliklendirilmesi; düşük değerlilerde bilinçli terk değerlendirilir.

Hosting şirketi: Müşterisine .ru domaini üzerinden barındırma hizmeti sunan bir hosting firması, müşteri domaininin askıya alınmasının kendi hizmetini de etkileyeceğini öngörmelidir. Erken uyarı kritik.

Registrar: Binlerce .ru domaini barındıran bir registrar, manuel takip yerine otomatik segmentasyon ve bildirim sistemine yatırım yapmalıdır.

Reseller (ajans modeli): Müşterileri adına .ru domaini yöneten bir ajans, müşterilerinin çoğunun bu düzenlemeden habersiz olduğunu fark eder; proaktif kampanya güveni korur.

Startup (yeni pazara giriş): Rusya pazarına yeni giren bir startup, yabancı şirket statüsü nedeniyle Trustee hizmetiyle baştan itibaren daha öngörülebilir bir yol izler.

Fintech şirketi: Düzenleyici uyum gereksinimleri yüksek bir fintech için Trustee modeli, iç veri paylaşım politikası ile ESIA zorunluluğu arasında bir denge sunar.

SaaS şirketi: Ürün erişimine bağlı bir .ru domaininin askıya alınması doğrudan gelir kaybına dönüşebilir; öncelik sırası yüksek olmalı.

Kurumsal IT ekibi: Yüzlerce domainden sorumlu IT ekibi, .ru/.рф/.su domainlerini ayrı bir yüksek öncelik listesine alır ve üst yönetime düzenli rapor sunar.

Hukuk / marka koruma departmanı: Marka tescili Rusya'da da geçerli bir şirketin hukuk departmanı, üçüncü taraf kayıt riskinin marka ihlali sürecine dönüşebileceğini değerlendirip Trustee kararını önceden alır.

Sıkça Sorulan Sorular

ESIA nedir ve neden .ru domainleri için zorunlu hale getirildi?

ESIA, Rusya'nın Gosuslugi devlet hizmetleri portalının kimlik doğrulama altyapısıdır. 569-FZ Sayılı Kanun ile bu sistem, domain kayıt süreçlerine entegre edilerek registrant kimliklerinin doğrulanabilir hale getirilmesi hedeflenmiştir.

Zorunluluk hangi tarihte yürürlüğe giriyor?

1 Eylül 2026. Bu tarihten itibaren doğrulanmamış .ru, .рф ve .su domainlerinde yenileme, transfer ve DNS değişikliği gibi işlemler kısıtlanabilir.

Sadece yeni domainler mi etkileniyor, yoksa mevcut kayıtlar da mı?

Hem yeni hem de mevcut, önceden kayıtlı domainlerin tamamı kapsam dahilindedir.

Yabancı bir şirket .ru domaini nasıl doğrulayabilir?

Bu yazının hazırlandığı tarih itibarıyla yabancı tüzel kişiler için resmi ve nihai bir doğrulama prosedürü yayımlanmamıştır. Registry'nin alternatif bir süreç üzerinde çalıştığı belirtilmekle birlikte, en güvenilir mevcut çözüm Trustee hizmetidir.

Trustee hizmeti tam olarak neyi çözüyor?

Trustee hizmeti, ESIA doğrulamasını doğrudan yapamayan veya yapmak istemeyen registrant'ların, yerel bir temsilci aracılığıyla domain operasyonlarını kesintisiz sürdürmesini sağlar.

Trustee hizmeti kullanırsam domainin sahibi kim olur?

Registry kaydında görünen registrant bilgisi temsilciye ait olabilir; ancak marka sahibi ile temsilci arasındaki sözleşme, fiili kontrol ve devir haklarını düzenler.

Rus vatandaşı veya Rusya'da kayıtlı bir şirketsem ne yapmam gerekiyor?

Mevcut veya yeni bir Gosuslugi hesabıyla doğrudan doğrulama yapmanız yeterlidir; süreç görece basittir.

Doğrulamayı yapmazsam domainim hemen mi elimden alınır?

Hayır, kademeli bir süreç işler: önce işlem kısıtlaması, ardından askıya alma işareti, sonra grace period, sonra redemption dönemi ve son olarak domainin yeniden kayda açılması.

Transfer işlemini ne zaman başlatmalıyım?

Mümkün olduğunca erken. 1 Eylül 2026'ya yaklaşık bir ay kala registrar ve registry tarafında işlem yoğunluğunun artması beklenir; bu nedenle beklemek yerine hemen başlatmak önerilir.

Transfer ile ESIA doğrulaması aynı anda mı yapılmalı?

Genellikle önce doğrulama yolu (ESIA veya Trustee) netleştirilmeli, transfer bu karara göre planlanmalıdır.

Reseller olarak müşterilerimi nasıl bilgilendirmeliyim?

Teknik detaylardan çok, müşterinin somut olarak ne yapması gerektiğini anlatan kısa ve aksiyon odaklı bir iletişim önerilir.

Registrar olarak sistemimde neyi önceliklendirmeliyim?

Müşteri segmentasyonu, otomatik bildirim akışı ve panel üzerinden Trustee hizmeti entegrasyonu önceliklidir.

.рф ve .su domainleri de aynı zorunluluğa mı tabi?

Evet, 569-FZ Sayılı Kanun her üç uzantıyı da kapsıyor.

Domain portföyümde .ru var ama artık stratejik önemi yok, ne yapmalıyım?

Terk kararı öncesinde marka riski değerlendirmesi yapılmalı; üçüncü taraf kayıt ihtimali marka itibarı açısından değerlendirilmelidir.

ESIA doğrulaması kişisel verilerimi Rus makamlarıyla paylaşmamı mı gerektiriyor?

Doğrudan doğrulama, kimlik bilgilerinin Gosuslugi sistemine girilmesini gerektirir. Bu paylaşımı istemeyen registrant'lar için Trustee hizmeti alternatif bir yoldur.

Trustee hizmeti sağlayıcısını seçerken nelere dikkat etmeliyim?

Sağlayıcının operasyonel güvenilirliği, sözleşme şartlarının netliği, acil durumda devir mekanizmasının işlerliği ve sektördeki deneyimi değerlendirilmelidir.

Doğrulama sürecinde hangi belgeler gerekiyor?

Rus vatandaşları için mevcut Gosuslugi hesabı yeterlidir. Yabancı bireyler için tam ESIA doğrulaması SNILS numarası ve pasaportun noter onaylı Rusça çevirisiyle Rusya'da fiziken başvuru gerektirdiğinden, Rusya dışında ikamet edenler için pratikte erişilebilir değildir. Yabancı şirketler için resmi prosedür henüz netleşmedi.

Yabancı bir birey olarak Gosuslugi hesabı açabilir miyim?

Kayıt teorik olarak mümkün olsa da, tam doğrulama SNILS numarasını gerektirir ve SNILS başvurusu Rusya'da fiziken bir devlet kurumuna gidilmesini şart koşar. Rusya'da ikamet etmiyorsanız bu, uzaktan tamamlanabilecek bir işlem değildir; bu durumda Trustee hizmeti pratik alternatiftir.

Kaç domainim varsa Trustee hizmeti mantıklı olur?

Domain sayısından çok, domainin stratejik önemi belirleyicidir. Tek bir kritik domain bile Trustee hizmetini gerekli kılabilir.

ESIA zorunluluğu domain fiyatlarını etkiler mi?

Doğrudan bir fiyat artışı öngörülmemekle birlikte, Trustee hizmeti gibi ek hizmetler doğal olarak ek maliyet getirir.

Bu düzenleme ileride değişebilir mi?

Registry'nin yabancı tüzel kişiler için ayrı bir prosedür üzerinde çalıştığı belirtiliyor; gelişmeler yakından takip edilmeli ve karar buna göre revize edilebilmelidir.

DomainNameAPI bu süreçte nasıl destek sunuyor?

Portföy analizi, Trustee yönlendirmesi ve reseller/registrar müşterileri için toplu bildirim altyapısı konularında destek sağlanmaktadır.

Holding veya çok markalı şirketler için tek bir Trustee sözleşmesi yeterli mi?

Genellikle hayır; marka veya iştirak bazında ayrı sözleşme yapılandırması, ileride yaşanacak marka ayrışması veya satış senaryolarında karışıklığı önler.

.RU zonunda kaç domain kayıtlı ve bunun ne kadarı yabancılara ait?

Coordination Center for TLD .RU/.РФ verilerine göre 2025 sonu itibarıyla .RU'da 6.040.551 domain kayıtlı ve bunun yaklaşık %11,4'ü Rus olmayan registrant'lara ait.

Gosuslugi'de kaç seviye hesap var ve domain işlemi için hangisi gerekiyor?

Üç seviye var: basit, standart ve onaylı. Domain kaydı, yenileme, transfer ve DNS değişikliği gibi işlemler yalnızca onaylı hesap seviyesiyle yapılabiliyor.

SNILS nedir ve neden gerekiyor?

SNILS, Rusya'nın sosyal sigorta numarasıdır; Gosuslugi hesabını standart ve onaylı seviyeye taşımak için zorunlu bir kimlik unsuru olarak isteniyor.

MFC nedir?

MFC (Çok Fonksiyonlu Hizmet Merkezi), Rusya içinde kimlik doğrulama gibi işlemlerin bizzat yapılabildiği devlet hizmet merkezidir; onaylı Gosuslugi hesabı için başvuru noktalarından biridir.

Trustee hizmeti sonradan iptal edilebilir mi?

Genellikle evet; sözleşmede tanımlanan devir (transfer-back) maddesi, domainin gerektiğinde tekrar doğrudan registrant kontrolüne geçirilmesini düzenler. Bu maddenin netliği sağlayıcı seçiminde kritik bir kriterdir.

Domain hâlâ eski registrar'da dururken sahiplik bilgisini değiştirmek mümkün mü?

Evet; domain transfer edilmeden, mevcut kayıt kuruluşunda kalmaya devam ederken sahiplik/administrator bilgisi bir Trustee hesabına aktarılabilir. Bazı registrar'larda bu işlem için noter onayı şartı olup olmadığının önceden kontrol edilmesi gerekir.

Birden fazla domain için tek bir Trustee başvurusu yapılabilir mi?

Aynı sahibe ait birden fazla domain, ilgili kayıt kuruluşuyla teyit edilmesi kaydıyla genellikle tek bir başvuruda birlikte değerlendirilebilir.

ESIA doğrulaması yapılan domainler tekrar doğrulanmak zorunda mı?

Yürürlükteki düzenleme, doğrulamanın kalıcı olmasını öngörüyor; ancak registrant veya sahiplik bilgisi değiştiğinde yeni bir doğrulama süreci gerekebilir.

Küçük ölçekli bir işletme için Trustee hizmeti maliyet açısından mantıklı mı?

Domain sayısından çok domainin işe olan bağımlılığı belirleyicidir; tek bir domain üzerinden gelir elde eden küçük bir işletme için bile Trustee, iş sürekliliği açısından maliyetinden daha değerli olabilir.